Isparta’nın Coğrafi Özellikleri

 Isparta’nın Coğrafi Özellikleri

Yakın bölgesi ile birlikte Psidia yöresinin ve kültürünün etkilerini hala bünyesinde taşıyan Isparta, coğrafi anlamda da oldukça zengin. Göller, adalar ve dağlara eş zamanlı olarak rastlayabileceğimiz bu şehirde hem doğal hem de insan kaynaklı olarak birçok gezilecek alan mevcut. Bu yazıda doğal yollu oluşmuş, şehre özellik katan coğrafi özelliklerden bahsedeceğiz.

Göller

 

Kovada Gölü

Antalya Körfezinin kuzeyinde yer almaktadır. Kuzey güney şeklinde uzanan kırık üzerinde yer almaktadır. Suyu tatlı ve küçük bir göldür, ayrıca Göller Bölgesi’nde yer almaktadır.

Gölün oluşmuş olduğu çukurun doğu ve batı kıyılarında erkin faylar bulunmaktadır. Ayrıca gölün oluşumunda tektonizma ve karstik erime önemli rol oynamıştır.

Gölcük Gölü

Şehrin 8 kilometre güneybatısında yer alan bir volkanik göldür. Deniz seviyesinden yüksekliği, 1300m, genişliği 2.5 kilometre ve derinliği ise 30 metre olan bu göl, bir maar gölüdür. Göl, yağmur suları ve dibinden çıkan kaynaklar ile beslenmektedir. Suyu tatlıdır, hatta 1991 yılında Tabiat parkı olarak tescil edilmeden önce bir dönem şehrin su ihtiyacı bu gölden karşılanmıştır.

Gölden zamanla gaz çıkışları (CO2) bulunmaktadır, bu nedenle bilim adamları tarafından sürekli olarak takip edilmektedir. Ayrıca volkanın 24bin yıldan bu yana uyuduğu ve yeniden uyanabileceği düşünülmektedir.

Eğirdir Gölü

Türkiye’nin en büyük ikinci tatlı su gölüdür. Kıyı uzunluğu 150 km ve derinliği ortalama 12 metre civarındadır. Isparta ve çevresinin su ihtiyacını bu göl karşılamaktadır. Ayrıca Türkiye’de bulunan 454 farklı kuş türünün 225’ine ev sahipliği yapmaktadır. Su sporları, balıkçılık, turizm gibi alanlarda etkin olarak görev almaktadır. Ayrıca diğer göllerden farklı olarak Kovada Kanalı ile önce Kocada gölüne, oradan da Aksu çayına akarak, orandan da karstik yollarla Akdeniz’e ulaşmakta ve bu sayede denize bağlantısı bulunmaktadır.

Gölü Akçay, Pupa Çayı, Değirmen Çayı ve Aksu deresi gibi kaynaklar beslemektedir. Ayrıca tabanından çıkan doğal kaynak suyu, yağmur suları ve çevre dağlardan inen sular da göle hayat veren bir diğer kaynaklardır. Tektonik ve karstik şekillerle oluşmuştur.

Burdur Gölü

Göller Bölgesi’nde, Burdur ve Isparta sınırında yer alan bir başka göldür. Türkiye’nin yedinci en büyük gölü olma özelliğine sahiptir. Zaten tuzlu olan su, son zamanlar da kaynak sularının göle ulaşmaması ve göldeki suyun buharlaşmasından dolayı sıradan bir deniz suyuna göre 2 kat fazla tuzludur. Tuzluluk oranına rağmen Dünyada yalnızca Burdur gölünde yaşayan Burdur dişli sazancığı, su seviyesinin düşmesiyle nesli tükenme tehlikesi ile karşı karşıyadır. Ortalama Göl alanı 153 km², su seviyesinden yüksekliği ise 842,87 metredir. 1970 yılında 857,62 ile en yüksek su seviyesine ulaşan gölün yüksekliği, o yıldan itibaren zamanla düşmektedir. Düşüşün nedeni olarak, suyu besleyen kaynaklara yapılan barajlar ve yeraltı sularının sondajlarla çok yüksek oranda çekilmesi gösterilmektedir.

Göl, tektonik çöküntü sonucu oluşmuştur ve batı tarafında fay hattı olduğu için bir anda derinleşmekte ve daralmaktadır.

Adalar

Can Ada

Eğirdir ile Yeşil Ada arasında yer almaktadır. Yerleşim alanı yoktur. 7 dönümlük bir arazidir. Karavan ve çadır turizminin yanı sıra piknik alanı olarak da kullanılmaktadır.

Yeşil Ada

Eğirdir Gölü’nde yer alan bir diğer adadır. Aya Stefanos kilisesi gibi tarihi zenginliğinin yanı sıra hem yerli hem de yabancı turistlere hizmet veren balık lokantaları ve ev pansiyonculuğu vardır.

Mada Adası

Kazak adası olarak da geçmektedir. Türkiye’nin üzerinde yerleşim yeri olan tek göl adasıdır. Şarkikaraağaç ilçesine bağlı Gedikli Köyü’nde yer alan Beyşehir Gölü üzerinde yer almaktadır. Beyşehir Gölünün üzerinde yer alan 32 adanın en büyüğü olan bu ada 822 Hektar büyüklüğe sahiptir.

Dağlar

Barla Dağı

Eğirdir Gölünün batısında yer almaktadır. Batı Toroslar’ın kuzey tarafının doğusunda yer alan bu dağ, 2,798 metreye ulaşmaktadır. Bu dağın doğu tarafına Gelincik, batı tarafına ise Kapı Dağı isimleri verilmiştir.

Davraz Dağı

Isparta’nın doğusunda, Eğirdir gölüne 25 kilometre mesafede yer almakta ve Eğirdir ile Kovada gölleri arasında yer almaktadır. Toros Dağlarına bağlı olan bu dağın yüksekliği 2637 metredir ve kayak turizmine açıktır. Isparta Ovasını kuşatan dağlardan birisidir.

Dedegöl Dağı

Isparta’nın doğusunda yer alan Yenişarbademli ilçesinin sınırları içerinde yer almaktadır. 15 kilometre bilinen uzunluğuyla Türkiye’nin en uzun mağarası olan Pınargözü mağarasına ev sahipliği yapmaktadır. Güneyden kuzey ve kuzeydoğuya doğru uzanan dağın en üst noktası 2992 metredir. Ayrıca Isparta’nın en yüksek dağı da yine bu dağdır. Dipoyraz tepesinin kuzey tarafındaki yamaçta bulunan birkaç ufak buzul nedeniyle Batı Toroslardaki tek buzula sahip dağ unvanına da sahiptir.

Sultan Dağları

Akdeniz Göller Bölgesi’nde yer alan ve Batı Toros Dağlarının olarak yaklaşık 100 kilometre uzanan sıradağlardır. Yapısı itibariyle genç bir dağdır. Doğu etekleri Afyonkarahisar ve Konya’ya uzanmaktadır. Ayrıca dünyaca tanınan Napolyon kirazı da yine bu dağın eteklerinde yetişmektedir.

Yapılan Yorumlar
Bir Yorum Yapın